{"id":85110,"date":"2026-03-25T09:51:00","date_gmt":"2026-03-25T12:51:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/?p=85110"},"modified":"2026-03-25T10:01:35","modified_gmt":"2026-03-25T13:01:35","slug":"docentes-investigadores-de-la-fiuna-visitaron-el-instituto-tecnologico-de-aeronautica-ita-la-universidad-federal-de-itajuba-unifei-el-centro-tecnologico-para-el-pre-sal-brasileno-ctpb-y-la-pla","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/?p=85110","title":{"rendered":"Docentes Investigadores de la FIUNA visitaron el Instituto Tecnol\u00f3gico de Aeron\u00e1utica (ITA), la Universidad Federal de Itajub\u00e1 (UNIFEI), el Centro Tecnol\u00f3gico para el Pre-Sal Brasile\u00f1o (CTPB) y la planta de generaci\u00f3n de hidr\u00f3geno verde CH2V"},"content":{"rendered":"<p>Del <strong>26 de febrero al 4 de marzo de 2026<\/strong>, el <strong>Dr. Dar\u00edo Alviso<\/strong> y el <strong>MSc. Miguel Mendieta<\/strong>, docentes investigadores del <strong>Departamento de Ingenier\u00eda Mec\u00e1nica y Electromec\u00e1nica (DIME)<\/strong> de la <strong>Facultad de Ingenier\u00eda de la Universidad Nacional de Asunci\u00f3n (FIUNA)<\/strong>, participaron en el <strong>Segundo Taller del Proyecto<\/strong> y realizaron visitas t\u00e9cnicas en el <strong>Instituto Tecnol\u00f3gico de Aeron\u00e1utica (ITA)<\/strong>, en S\u00e3o Jos\u00e9 dos Campos, Brasil.<!--more--><\/p>\n<p>Esta actividad forma parte del proyecto de cooperaci\u00f3n internacional titulado: <strong>\u00abAbordaje interdisciplinario te\u00f3rico-experimental para una transici\u00f3n energ\u00e9tica en los pa\u00edses de la regi\u00f3n mediante la integraci\u00f3n de combustibles ecol\u00f3gicos y movilidad el\u00e9ctrica\u00bb<\/strong>.<\/p>\n<p>El consorcio, integrado por investigadores de <strong>Argentina, Brasil, Paraguay y Uruguay<\/strong>, tiene como objetivo principal explorar nuevas alternativas para la transici\u00f3n energ\u00e9tica en el sector de la movilidad y el transporte regional. El enfoque se centra en:<\/p>\n<ul>\n<li>El uso de <strong>combustibles ecol\u00f3gicos (e-fuels)<\/strong> con baja huella de carbono.<\/li>\n<li>La <strong>electrificaci\u00f3n de trenes de potencia<\/strong>.<\/li>\n<li>La reducci\u00f3n de la dependencia de los combustibles f\u00f3siles.<\/li>\n<li>La <strong>no utilizaci\u00f3n de alimentos como materia prima<\/strong>.<\/li>\n<li>La valorizaci\u00f3n de <strong>desechos industriales<\/strong>.<\/li>\n<\/ul>\n<p>El proyecto, vigente entre <strong>2024 y 2026<\/strong>, cuenta con el financiamiento de instituciones de ciencia y tecnolog\u00eda de los cuatro pa\u00edses participantes: <strong>FAPESP (Brasil), CONACYT (Paraguay), ANII (Uruguay) y CONICET (Argentina)<\/strong>.<\/p>\n<p>Durante el encuentro, las autoridades del ITA \u2014representadas por el <strong>Vicerrector Prof. Andr\u00e9 Cavalieri<\/strong> y el <strong>Prof. Mariano Arbelo<\/strong>\u2014 resaltaron la importancia de <strong>fortalecer los v\u00ednculos de investigaci\u00f3n y cooperaci\u00f3n cient\u00edfica<\/strong> entre las naciones involucradas.<\/p>\n<p><strong>Las actividades desarrolladas durante la visita incluyeron:<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li><strong>Visitas a laboratorios e instalaciones estrat\u00e9gicas<br \/>\n<\/strong>Los investigadores recorrieron el Laboratorio de Combusti\u00f3n, Propulsi\u00f3n y Energ\u00eda (LCPE) del ITA, donde observaron el funcionamiento del motor \u00f3ptico AVL y bancadas para ensayos de motores Flex y metanol verde. Asimismo, visitaron la Universidad Federal de Itajub\u00e1 (UNIFEI), orientada al estudio de sistemas de conversi\u00f3n de energ\u00eda y biocombustibles; el Centro Tecnol\u00f3gico para el Pre-Sal Brasile\u00f1o (CTPB), instituci\u00f3n dedicada a la investigaci\u00f3n y desarrollo de tecnolog\u00edas de vanguardia para la extracci\u00f3n de petr\u00f3leo en aguas profundas; y la planta de generaci\u00f3n de hidr\u00f3geno verde CH2V, una instalaci\u00f3n de escala piloto destinada a la producci\u00f3n, purificaci\u00f3n y almacenamiento de hidr\u00f3geno verde mediante sistemas de electrolizadores.<\/li>\n<li><strong>Reuniones de trabajo y coordinaci\u00f3n<br \/>\n<\/strong>Se evalu\u00f3 el cumplimiento de los hitos del proyecto, fortaleciendo la articulaci\u00f3n entre los ensayos experimentales (liderados por ITA e ITBA) y las simulaciones computacionales (lideradas por CIMEC y GTA). Tambi\u00e9n se discutieron oportunidades de movilidad acad\u00e9mica y becas de investigaci\u00f3n entre la FIUNA y las instituciones brasile\u00f1as.<\/li>\n<li><strong>Charlas t\u00e9cnicas y presentaciones de avances<br \/>\n<\/strong>Se realizaron sesiones donde los investigadores expusieron los progresos de sus respectivas l\u00edneas:<\/p>\n<ul>\n<li><strong> Pedro Lacava (ITA, Brasil): <\/strong>Present\u00f3 resultados experimentales sobre el uso de metanol en motores de encendido por chispa.<\/li>\n<li><strong> Nicol\u00e1s Bertero (INCAPE, Argentina): <\/strong>Expuso sobre el estado del arte en la producci\u00f3n de metanol verde y avances en biocombustibles val\u00e9ricos de segunda generaci\u00f3n.<\/li>\n<li><strong> Bruno Giordano y Dra. Daiana De Le\u00f3n (UDELAR, Uruguay): <\/strong>Detallaron los avances en simulaci\u00f3n CFD para motores de encendido por compresi\u00f3n.<\/li>\n<li><strong> Dar\u00edo Alviso y MSc. Miguel Mendieta (FIUNA, Paraguay): <\/strong>Presentaron los avances en el montaje experimental en Paraguay y el desarrollo de modelos cin\u00e9ticos reducidos para metanol y valeratos.<\/li>\n<li><strong> Horacio Aguerre (CIMEC, Argentina): <\/strong>Mostr\u00f3 simulaciones del motor \u00f3ptico AVL utilizando el software OpenFOAM-12.<\/li>\n<li><strong> Pedro Curto (UDELAR, Uruguay): <\/strong>Present\u00f3 modelos de simulaci\u00f3n global de motores para su integraci\u00f3n en veh\u00edculos y ciclos de conducci\u00f3n.<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>Adem\u00e1s, se discutieron los pr\u00f3ximos pasos del proyecto, que incluyen:<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>Finalizaci\u00f3n de la validaci\u00f3n de modelos CFD para motores dual-fuel metanol\/di\u00e9sel.<\/li>\n<li>Desarrollo de publicaciones acad\u00e9micas conjuntas y la preparaci\u00f3n de la memoria final del proyecto.<\/li>\n<li>Consolidaci\u00f3n de la red regional mediante el intercambio activo de estudiantes e investigadores.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Como cierre de las jornadas en S\u00e3o Jos\u00e9 dos Campos, los anfitriones y visitantes compartieron una cena de confraternidad, fortaleciendo los lazos de colaboraci\u00f3n y amistad entre los equipos de los cuatro pa\u00edses. Este segundo encuentro refuerza la cohesi\u00f3n cient\u00edfica del grupo y sienta las bases para futuras colaboraciones en pro de una transici\u00f3n energ\u00e9tica sostenible para la regi\u00f3n.<\/p>\n<div data-carousel-extra='{&quot;blog_id&quot;:1,&quot;permalink&quot;:&quot;https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/?p=85110&quot;}' id='gallery-1' class='gallery galleryid-85110 gallery-columns-3 gallery-size-thumbnail'><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon landscape'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/11.jpg'><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"150\" height=\"150\" src=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/11-150x150.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"\" aria-describedby=\"gallery-1-85120\" srcset=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/11-150x150.jpg 150w, https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/11-50x50.jpg 50w\" sizes=\"auto, (max-width: 150px) 100vw, 150px\" data-attachment-id=\"85120\" data-permalink=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/?attachment_id=85120\" data-orig-file=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/11.jpg\" data-orig-size=\"1175,880\" data-comments-opened=\"1\" data-image-title=\"Sala de control y monitoreo de ensayos (CTPB)\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"&lt;p&gt;Sala de control y monitoreo de ensayos (CTPB)&lt;\/p&gt;\n\" data-large-file=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/11-1024x767.jpg\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-85120'>\n\t\t\t\tSala de control y monitoreo de ensayos (CTPB)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon landscape'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/10.jpg'><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"150\" height=\"150\" src=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/10-150x150.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"\" aria-describedby=\"gallery-1-85119\" srcset=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/10-150x150.jpg 150w, https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/10-50x50.jpg 50w\" sizes=\"auto, (max-width: 150px) 100vw, 150px\" data-attachment-id=\"85119\" data-permalink=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/?attachment_id=85119\" data-orig-file=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/10.jpg\" data-orig-size=\"1175,880\" data-comments-opened=\"1\" data-image-title=\"Visita al Centro Tecnol\u00f3gico para el Pre-Sal Brasile\u00f1o (CTPB)\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"&lt;p&gt;Visita al Centro Tecnol\u00f3gico para el Pre-Sal Brasile\u00f1o (CTPB)&lt;\/p&gt;\n\" data-large-file=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/10-1024x767.jpg\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-85119'>\n\t\t\t\tVisita al Centro Tecnol\u00f3gico para el Pre-Sal Brasile\u00f1o (CTPB)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon portrait'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/9-e1774442974248.jpg'><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"150\" height=\"150\" src=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/9-e1774442974248-150x150.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"\" aria-describedby=\"gallery-1-85118\" srcset=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/9-e1774442974248-150x150.jpg 150w, https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/9-e1774442974248-50x50.jpg 50w\" sizes=\"auto, (max-width: 150px) 100vw, 150px\" data-attachment-id=\"85118\" data-permalink=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/?attachment_id=85118\" data-orig-file=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/9-e1774442974248.jpg\" data-orig-size=\"660,880\" data-comments-opened=\"1\" data-image-title=\"Sistemas de Electrolizadores de la planta piloto CH2V\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"&lt;p&gt;Sistemas de Electrolizadores de la planta piloto CH2V&lt;\/p&gt;\n\" data-large-file=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/9-e1774442974248.jpg\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-85118'>\n\t\t\t\tSistemas de Electrolizadores de la planta piloto CH2V\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon landscape'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/8.jpg'><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"150\" height=\"150\" src=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/8-150x150.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"\" aria-describedby=\"gallery-1-85117\" srcset=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/8-150x150.jpg 150w, https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/8-50x50.jpg 50w\" sizes=\"auto, (max-width: 150px) 100vw, 150px\" data-attachment-id=\"85117\" data-permalink=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/?attachment_id=85117\" data-orig-file=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/8.jpg\" data-orig-size=\"1173,880\" data-comments-opened=\"1\" data-image-title=\"Visita a la planta de generaci\u00f3n de hidr\u00f3geno verde CH2V\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"&lt;p&gt;Visita a la planta de generaci\u00f3n de hidr\u00f3geno verde CH2V&lt;\/p&gt;\n\" data-large-file=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/8-1024x768.jpg\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-85117'>\n\t\t\t\tVisita a la planta de generaci\u00f3n de hidr\u00f3geno verde CH2V\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon landscape'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/7.jpg'><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"150\" height=\"150\" src=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/7-150x150.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"\" aria-describedby=\"gallery-1-85116\" srcset=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/7-150x150.jpg 150w, https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/7-50x50.jpg 50w\" sizes=\"auto, (max-width: 150px) 100vw, 150px\" data-attachment-id=\"85116\" data-permalink=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/?attachment_id=85116\" data-orig-file=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/7.jpg\" data-orig-size=\"1174,880\" data-comments-opened=\"1\" data-image-title=\"Reuni\u00f3n de colaboraci\u00f3n con la Universidad Federal de Itajub\u00e1 (UNIFEI)\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"&lt;p&gt;Reuni\u00f3n de colaboraci\u00f3n con la Universidad Federal de Itajub\u00e1 (UNIFEI)&lt;\/p&gt;\n\" data-large-file=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/7-1024x768.jpg\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-85116'>\n\t\t\t\tReuni\u00f3n de colaboraci\u00f3n con la Universidad Federal de Itajub\u00e1 (UNIFEI)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon landscape'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/6.jpg'><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"150\" height=\"150\" src=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/6-150x150.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"\" aria-describedby=\"gallery-1-85115\" srcset=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/6-150x150.jpg 150w, https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/6-50x50.jpg 50w\" sizes=\"auto, (max-width: 150px) 100vw, 150px\" data-attachment-id=\"85115\" data-permalink=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/?attachment_id=85115\" data-orig-file=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/6.jpg\" data-orig-size=\"1169,880\" data-comments-opened=\"1\" data-image-title=\"Presentaci\u00f3n de los avances en el montaje experimental en Paraguay (ITA)\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"&lt;p&gt;Presentaci\u00f3n de los avances en el montaje experimental en Paraguay (ITA)&lt;\/p&gt;\n\" data-large-file=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/6-1024x771.jpg\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-85115'>\n\t\t\t\tPresentaci\u00f3n de los avances en el montaje experimental en Paraguay (ITA)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon portrait'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/5-e1774442862640.jpg'><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"150\" height=\"150\" src=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/5-e1774442862640-150x150.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"\" aria-describedby=\"gallery-1-85114\" srcset=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/5-e1774442862640-150x150.jpg 150w, https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/5-e1774442862640-50x50.jpg 50w\" sizes=\"auto, (max-width: 150px) 100vw, 150px\" data-attachment-id=\"85114\" data-permalink=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/?attachment_id=85114\" data-orig-file=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/5-e1774442862640.jpg\" data-orig-size=\"660,880\" data-comments-opened=\"1\" data-image-title=\"Motor Termodin\u00e1mico Monocilindrico (LCPE)\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"&lt;p&gt;Motor Termodin\u00e1mico Monocilindrico (LCPE)&lt;\/p&gt;\n\" data-large-file=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/5-e1774442862640.jpg\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-85114'>\n\t\t\t\tMotor Termodin\u00e1mico Monocilindrico (LCPE)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon portrait'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/4.jpg'><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"150\" height=\"150\" src=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/4-150x150.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"\" aria-describedby=\"gallery-1-85113\" srcset=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/4-150x150.jpg 150w, https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/4-50x50.jpg 50w\" sizes=\"auto, (max-width: 150px) 100vw, 150px\" data-attachment-id=\"85113\" data-permalink=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/?attachment_id=85113\" data-orig-file=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/4.jpg\" data-orig-size=\"663,880\" data-comments-opened=\"1\" data-image-title=\"Pist\u00f3n \u00f3ptico AVL (LCPE)\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"&lt;p&gt;Pist\u00f3n \u00f3ptico AVL (LCPE)&lt;\/p&gt;\n\" data-large-file=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/4.jpg\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-85113'>\n\t\t\t\tPist\u00f3n \u00f3ptico AVL (LCPE)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon portrait'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/3Motor-optico-AVL-LCPE-e1774442819735.jpg'><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"150\" height=\"150\" src=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/3Motor-optico-AVL-LCPE-e1774442819735-150x150.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"\" aria-describedby=\"gallery-1-85112\" srcset=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/3Motor-optico-AVL-LCPE-e1774442819735-150x150.jpg 150w, https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/3Motor-optico-AVL-LCPE-e1774442819735-50x50.jpg 50w\" sizes=\"auto, (max-width: 150px) 100vw, 150px\" data-attachment-id=\"85112\" data-permalink=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/?attachment_id=85112\" data-orig-file=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/3Motor-optico-AVL-LCPE-e1774442819735.jpg\" data-orig-size=\"660,880\" data-comments-opened=\"1\" data-image-title=\"Motor \u00f3ptico AVL (LCPE)\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"&lt;p&gt;Motor \u00f3ptico AVL (LCPE)&lt;\/p&gt;\n\" data-large-file=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/3Motor-optico-AVL-LCPE-e1774442819735.jpg\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-85112'>\n\t\t\t\tMotor \u00f3ptico AVL (LCPE)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure><figure class='gallery-item'>\n\t\t\t<div class='gallery-icon landscape'>\n\t\t\t\t<a href='https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/2Visita-al-Laboratorio-de-Combustion-Propulsion-y-Energia-LCPE.jpg'><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"150\" height=\"150\" src=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/2Visita-al-Laboratorio-de-Combustion-Propulsion-y-Energia-LCPE-150x150.jpg\" class=\"attachment-thumbnail size-thumbnail\" alt=\"\" aria-describedby=\"gallery-1-85111\" srcset=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/2Visita-al-Laboratorio-de-Combustion-Propulsion-y-Energia-LCPE-150x150.jpg 150w, https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/2Visita-al-Laboratorio-de-Combustion-Propulsion-y-Energia-LCPE-50x50.jpg 50w\" sizes=\"auto, (max-width: 150px) 100vw, 150px\" data-attachment-id=\"85111\" data-permalink=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/?attachment_id=85111\" data-orig-file=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/2Visita-al-Laboratorio-de-Combustion-Propulsion-y-Energia-LCPE.jpg\" data-orig-size=\"1169,880\" data-comments-opened=\"1\" data-image-title=\"Visita al Laboratorio de Combusti\u00f3n, Propulsi\u00f3n y Energ\u00eda (LCPE)\" data-image-description=\"\" data-image-caption=\"&lt;p&gt;Visita al Laboratorio de Combusti\u00f3n, Propulsi\u00f3n y Energ\u00eda (LCPE)&lt;\/p&gt;\n\" data-large-file=\"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/2Visita-al-Laboratorio-de-Combustion-Propulsion-y-Energia-LCPE-1024x771.jpg\" \/><\/a>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<figcaption class='wp-caption-text gallery-caption' id='gallery-1-85111'>\n\t\t\t\tVisita al Laboratorio de Combusti\u00f3n, Propulsi\u00f3n y Energ\u00eda (LCPE)\n\t\t\t\t<\/figcaption><\/figure>\n\t\t<\/div>\n\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Del 26 de febrero al 4 de marzo de 2026, el Dr. Dar\u00edo Alviso y el MSc. Miguel Mendieta, docentes investigadores del Departamento de Ingenier\u00eda Mec\u00e1nica y Electromec\u00e1nica (DIME) de la Facultad de Ingenier\u00eda de la Universidad Nacional de Asunci\u00f3n (FIUNA), participaron en el Segundo Taller del Proyecto y realizaron visitas t\u00e9cnicas en el Instituto Tecnol\u00f3gico de Aeron\u00e1utica (ITA), en S\u00e3o Jos\u00e9 dos Campos, Brasil.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":85121,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"advanced_seo_description":"","jetpack_seo_html_title":"","jetpack_seo_noindex":false,"jetpack_seo_schema_type":"","_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_hide_featured_image":false,"_jetpack_featured_image_duplicate_dismissed":0,"_jetpack_feature_clip_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2},"jetpack_post_was_ever_published":false},"categories":[823,887,226,75,242],"tags":[384],"class_list":["post-85110","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-departamento-de-ingenieria-mecanica-y-electromecanica","category-eventos","category-investigaciones","category-noticias","category-visitas","tag-conacyt"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/pc8Odv-m8K","jetpack_likes_enabled":true,"jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack-related-posts":[{"id":77574,"url":"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/?p=77574","url_meta":{"origin":85110,"position":0},"title":"Docentes Investigadores del Departamento de Ingenier\u00eda Mec\u00e1nica y Electromec\u00e1nica de la FIUNA visitaron el Instituto de Investigaciones en Cat\u00e1lisis y Petroqu\u00edmica (INCAPE) y el Centro de Investigaci\u00f3n de M\u00e9todos Computacionales (CIMEC)","author":"Admin","date":"09\/04\/2025","format":false,"excerpt":"Del 11 al 13 de marzo de 2025, los docentes investigadores del Departamento de Ingenier\u00eda Mec\u00e1nica y Electromec\u00e1nica (DIME) de Facultad de Ingenier\u00eda de la Universidad Nacional de Asunci\u00f3n (FIUNA), el Dr. Ing. Dar\u00edo Alviso y el MSc. Ing. Miguel Mendieta, visitaron el Instituto de Investigaciones en Cat\u00e1lisis y Petroqu\u00edmica\u2026","rel":"","context":"En \u00abDepartamento de Ingenier\u00eda Mec\u00e1nica y Electromec\u00e1nica\u00bb","block_context":{"text":"Departamento de Ingenier\u00eda Mec\u00e1nica y Electromec\u00e1nica","link":"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/?cat=823"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/WhatsApp-Image-2025-04-08-at-8.16.21-AM-e1744199597144.jpeg?resize=350%2C200&ssl=1","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/WhatsApp-Image-2025-04-08-at-8.16.21-AM-e1744199597144.jpeg?resize=350%2C200&ssl=1 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/WhatsApp-Image-2025-04-08-at-8.16.21-AM-e1744199597144.jpeg?resize=525%2C300&ssl=1 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/WhatsApp-Image-2025-04-08-at-8.16.21-AM-e1744199597144.jpeg?resize=700%2C400&ssl=1 2x"},"classes":[]},{"id":68942,"url":"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/?p=68942","url_meta":{"origin":85110,"position":1},"title":"La FIUNA se destaca en la primera convocatoria regional de investigaci\u00f3n sobre transici\u00f3n energ\u00e9tica","author":"Admin","date":"23\/08\/2024","format":false,"excerpt":"La Facultad de Ingenier\u00eda de la Universidad Nacional de Asunci\u00f3n (FIUNA) logr\u00f3 destacarse en la Convocatoria Multilateral a Proyectos de Investigaci\u00f3n en Transici\u00f3n Energ\u00e9tica. Dos proyectos, provenientes de los Departamentos de Ingenier\u00eda Industrial y de Ingenier\u00eda Mec\u00e1nica y Electromec\u00e1nica, fueron seleccionados entre las propuestas presentadas por varios pa\u00edses de la\u2026","rel":"","context":"En \u00abDepartamento de Ingenier\u00eda Industrial\u00bb","block_context":{"text":"Departamento de Ingenier\u00eda Industrial","link":"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/?cat=831"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/id-transicion_energetica-e1724420229843.png?resize=350%2C200&ssl=1","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/id-transicion_energetica-e1724420229843.png?resize=350%2C200&ssl=1 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/id-transicion_energetica-e1724420229843.png?resize=525%2C300&ssl=1 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2024\/08\/id-transicion_energetica-e1724420229843.png?resize=700%2C400&ssl=1 2x"},"classes":[]},{"id":11093,"url":"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/?p=11093","url_meta":{"origin":85110,"position":2},"title":"Estudiantes de la FIUNA \u00a0visitaron talleres de motores de aeron\u00e1utica","author":"Admin","date":"06\/11\/2014","format":false,"excerpt":"Facultad de Ingenier\u00eda de la Universidad Nacional de Asunci\u00f3n\u00a0 (FIUNA), \u00a0de las carreras de Mec\u00e1nica, Electromec\u00e1nica y \u00a0Mecatr\u00f3nica, y del Centro de Estudios Tecnol\u00f3gicos (CETUNA), especialidad mec\u00e1nica de motores y metalmec\u00e1nica, hicieron una visita t\u00e9cnica a los talleres de motores de aeron\u00e1utica del aeroclub YVYTU, ubicado en Ypacara\u00ed. La actividad\u2026","rel":"","context":"En \u00abCETUNA\u00bb","block_context":{"text":"CETUNA","link":"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/?cat=319"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2014\/11\/P7240029.jpg?resize=350%2C200&ssl=1","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2014\/11\/P7240029.jpg?resize=350%2C200&ssl=1 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2014\/11\/P7240029.jpg?resize=525%2C300&ssl=1 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2014\/11\/P7240029.jpg?resize=700%2C400&ssl=1 2x"},"classes":[]},{"id":88448,"url":"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/?p=88448","url_meta":{"origin":85110,"position":3},"title":"La FIUNA fortalece su internacionalizaci\u00f3n mediante la movilidad docente AUGM","author":"Admin","date":"07\/09\/2026","format":false,"excerpt":"En el marco del Programa de Movilidad Docente de la Asociaci\u00f3n de Universidades Grupo Montevideo (AUGM), la Facultad de Ingenier\u00eda de la Universidad Nacional de Asunci\u00f3n (FIUNA) recibi\u00f3 al Ing. Alexis Cerezo, docente de la Universidad Nacional de Hurlingham (UNAHUR), Argentina, quien desarroll\u00f3 una amplia agenda de actividades acad\u00e9micas, de\u2026","rel":"","context":"En \u00abDepartamento de Ingenier\u00eda Industrial\u00bb","block_context":{"text":"Departamento de Ingenier\u00eda Industrial","link":"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/?cat=831"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/WhatsApp-Image-2026-09-04-at-18.18.49-e1788799822226.jpeg?resize=350%2C200&ssl=1","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/WhatsApp-Image-2026-09-04-at-18.18.49-e1788799822226.jpeg?resize=350%2C200&ssl=1 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/WhatsApp-Image-2026-09-04-at-18.18.49-e1788799822226.jpeg?resize=525%2C300&ssl=1 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/WhatsApp-Image-2026-09-04-at-18.18.49-e1788799822226.jpeg?resize=700%2C400&ssl=1 2x"},"classes":[]},{"id":82265,"url":"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/?p=82265","url_meta":{"origin":85110,"position":4},"title":"La FIUNA fortalece la cooperaci\u00f3n internacional con la visita del Prof. Wassin Raja El Banna, en el marco del Programa ESCALA Docente de la AUGM","author":"Admin","date":"31\/10\/2025","format":false,"excerpt":"Durante la semana del 27 al 31 de octubre, la Facultad de Ingenier\u00eda de la Universidad Nacional de Asunci\u00f3n (FIUNA) tuvo el honor de recibir al Prof. Ing. Wassin Raja El Banna, de la Universidade Federal do Par\u00e1 (Brasil), en el marco del Programa ESCALA Docente de la Asociaci\u00f3n de\u2026","rel":"","context":"En \u00abMovilidad Docente\u00bb","block_context":{"text":"Movilidad Docente","link":"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/?cat=838"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/WhatsApp-Image-2025-10-30-at-09.55.00-e1761923412920.jpeg?resize=350%2C200&ssl=1","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/WhatsApp-Image-2025-10-30-at-09.55.00-e1761923412920.jpeg?resize=350%2C200&ssl=1 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/WhatsApp-Image-2025-10-30-at-09.55.00-e1761923412920.jpeg?resize=525%2C300&ssl=1 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/WhatsApp-Image-2025-10-30-at-09.55.00-e1761923412920.jpeg?resize=700%2C400&ssl=1 2x"},"classes":[]},{"id":85170,"url":"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/?p=85170","url_meta":{"origin":85110,"position":5},"title":"Decimos\u00e9ptima edici\u00f3n | Bolet\u00edn \u201cActualidad Cient\u00edfica\u201d FIUNA","author":"Admin","date":"27\/03\/2026","format":false,"excerpt":"La Facultad de Ingenier\u00eda de la Universidad Nacional de Asunci\u00f3n (FIUNA) presenta la decimos\u00e9ptima edici\u00f3n del bolet\u00edn \u201cActualidad Cient\u00edfica\u201d, correspondiente al mes de marzo de 2026, en una edici\u00f3n especial en el marco del centenario institucional, disponible para toda la comunidad acad\u00e9mica y para el p\u00fablico interesado en ciencia, tecnolog\u00eda\u2026","rel":"","context":"En \u00abInvestigaci\u00f3n FIUNA\u00bb","block_context":{"text":"Investigaci\u00f3n FIUNA","link":"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/?cat=226"},"img":{"alt_text":"","src":"https:\/\/i0.wp.com\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Boletin_FIUNA_N17_2026-e1774627910751.png?resize=350%2C200&ssl=1","width":350,"height":200,"srcset":"https:\/\/i0.wp.com\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Boletin_FIUNA_N17_2026-e1774627910751.png?resize=350%2C200&ssl=1 1x, https:\/\/i0.wp.com\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Boletin_FIUNA_N17_2026-e1774627910751.png?resize=525%2C300&ssl=1 1.5x, https:\/\/i0.wp.com\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/Boletin_FIUNA_N17_2026-e1774627910751.png?resize=700%2C400&ssl=1 2x"},"classes":[]}],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/1-e1774443026360.jpg","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/85110","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=85110"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/85110\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":85124,"href":"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/85110\/revisions\/85124"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/85121"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=85110"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=85110"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ing.una.py\/FIUNA3\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=85110"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}